آرتور كرستين سن ( مترجم : رشيد ياسمى )

234

ايران در زمان ساسانيان ( فارسي )

سكه مزبور سه عدد آتشدان ، كه معمولا در ميان آتشكده جاى دارد ، در بالاى آتشكده نقش كرده‌اند . در سمت چپ شخصى در حال عبادت و در جانب راست پرچمى ديده مىشود . جزئيات آتشدان در سكه‌هاى اردشير اول بهتر نمايان است . آتشدان را طورى قرار داده‌اند ، كه يك سه‌پايه فلزى در روى آن واقع شده و آتش مقدس در حال اشتعال در بالاى سه‌پايه نمودار است ( ش 5 ) . شكل 5 - آتشدان زردشتى در پشت يكى از سكه‌هاى اردشير اول ( موزه ملى كپنهاگ ) اما در سكه‌هاى شاهپور اول آن سه‌پايه از بين رفته و آتشدان به صورت ستونى بزرگ و چهار ضلعى ساخته شده است « 1 » . در دو طرف آتشدان دو تن با عصا يا نيزهء بلند ايستاده‌اند و اين نوع آتشدان در سكه‌هاى شاهان ساسانى بعد از شاپور بدون تغيير ديده مىشود . گاهى شكل سرى ، كه گويا از آذر ( خداى آتش ) باشد از ميان شعله‌ها نمايان است « 2 » ( ش 6 ) ، غالبا در حاشيه سكه‌هاى پادشاهان نخستين ساسانى تا يزدگرد دوم كلمه « آتش . . . » ديده مىشود ، كه اسم پادشاه صاحب سكه در دنباله كلمه آتش بجاى مضاف اليه ضرب شده است . از كتيبه شهر شاپور ، كه در آن ذكر وقايع سلطنت اردشير اول و شاپور اول

--> ( 1 ) - مقايسه شود با مهرى ، كه تصوير آن در كتاب پايكولى ، ص 77 چاپ شده است . ( 2 ) - مقايسه كنيد با زاره - هرتسفلد ، نقوش برجسته ، ص 91 - 89 .